piątek, 12 maj 2017 09:22

Polscy naukowcy udoskonalą start rakiet i badania kosmosu.

Napisane przez PAP Nauka w Polsce
Oceń ten artykuł
(0 głosów)
Źródło: By Kevin Gill from Nashua, NH, United States (Earth) [CC BY-SA 2.0 (http://creativecommons.org/licenses/by-sa/2.0)], via Wikimedia Commons Źródło: By Kevin Gill from Nashua, NH, United States (Earth) [CC BY-SA 2.0 (http://creativecommons.org/licenses/by-sa/2.0)], via Wikimedia Commons
Hałas rakiet podczas startu może powodować uszkodzenie delikatnych fragmentów teleskopów, wysyłanych w kosmos. Polscy uczeni opracowują mechanizm, który zminimalizuje ten hałas, przez co wszystkie części teleskopu bezpiecznie dotrą w przestrzeń kosmiczną.

Nad projektem pracują naukowcy z Centrum Badań Kosmicznych PAN, Akademii Górniczo-Hutniczej (Katedra Mechniki i Wibroakustyki) w Krakowie oraz Centrum Astronomicznego im. Mikołaja Kopernika PAN.

Start rakiety Ariane 5, w której zostanie zastosowana nowa technologia, planowany jest na 2028 r. O dokładnym miejscu wystrzału (będzie to prawdopodobnie Gujana Francuska) zadecyduje Europejska Agencja Kosmiczna (ESA), która zaprosiła Polaków do udziału w misji kosmicznej ATHENA.

ATHENA to nowoczesny teleskop rentgenowski, który będzie wyniesiony przez rakietę na orbitę w 2028 r. Teleskop ma badać promieniowanie X w kosmosie. Ok. 50 proc. materii w kosmosie występuje w formie rzadkiego, gorącego gazu, który promieniuje w zakresie rentgenowskim. Promienie X są generowane przez gorące części Wszechświata, np: galaktyki i ich gromady, obszary w pobliżu czarnych dziur. Niemniej promieniowanie to blokowane jest przez atmosferę ziemską, dlatego możemy badać je tylko za pomocą misji satelitarnych.

Uczeni z AGH są odpowiedzialni za minimalizowanie ciśnienia akustycznego przy starcie rakiety. Naukowcy mają opracować osłonę, która zabezpieczy delikatny element teleskopu przed zniszczeniami spowodowanymi przez huk rakiety - osłona ochroni niezmiernie cienki filtr zamieszczony w teleskopie rentgenowskim. Jest to na tyle delikatne urządzenie, że do tej pory wszelka aparatura tego typu mogła ulec uszkodzeniu w czasie startu ze względu na ogromną siłę dźwięku, jaki towarzyszy startowi rakiety. W rezultacie aparatura nie mogła być użyteczna w kosmosie. Do tej pory użycie takich filtrów było praktycznie niemożliwe.

Dzięki stworzeniu osłony do filtrów przed hukiem rakiet, możliwe będzie wysłanie w kosmos odpowiednio cienkiej warstwy materiału potrzebnej do wykonania pomiarów promieniowania X.

Obecnie zespół AGH przygotowuje różne rozwiązania, jak poprzez geometryczne przygotowanie kształtu osłony filtra zredukować siłę dźwięku dobiegającego do niego podczas startu. Zespół pracuje w oparciu o dane otrzymane od ESA - osłona musi mieć określone wymiary, wagę, musi być wykonana z konkretnych materiałów.

„W tej chwili nasze prace polegają na pomiarach poziomu hałasu (generowanego w czasie startu rakiety) w urządzeniu, w którym będzie zamontowany filtr. Symulujemy hałas rakiety specjalnym głośnikiem. Mikrofon w pozycji filtru zbiera informacje o tym, jak w danym miejscu będzie głośno, czyli jaki hałas będzie oddziaływał na filtr" - wyjaśnił dr inż. Adam Pilch z AGH.

„Teleskopy kosmiczne to bardzo specyficzna gałąź technologii satelitarnych, nie buduje się ich zbyt często i staramy się, aby każdy kolejny teleskop był doskonalszy, byśmy mogli coraz więcej nowych rzeczy odkrywać" - powiedział Szymon Polak z Centrum Badań Kosmicznych PAN i dodał: „Z pewnością dzięki uczestnictwie w budowie teleskopu ATHENA polski sektor kosmiczny będzie mógł się rozwinąć".

Misję ATHENA (Advanced Telescope for High Energy Astrophysics) Europejska Agencja Kosmiczna realizuje w ramach programu naukowego „Kosmiczna Wizja". Koszt misji przekroczy 900 mln euro.Polska przystąpiła do misji dzięki staraniom prof. Agaty Różańskiej z Centrum Astronomicznego im. Mikołaja Kopernika PAN w Warszawie. Prof. Różańska koordynuje projekt w Polsce.

Źródło publikacji: PAP - Nauka w Polsce, Beata Kołodziej / http://naukawpolsce.pap.pl/aktualnosci/news

Czytany 1169 razy Ostatnio zmieniany piątek, 12 maj 2017 09:30

Artykuły powiązane

  • Astri Polska: w branży kosmicznej liczy się specjalizacja.
    Astri Polska realizuje projekty dla Europejskiej Agencji Kosmicznej o wartości ok. 30 mln zł, odpowiada mi.in. za systemy wsparcia naziemnego dla satelitów - powiedział PAP szef Astri Polska. Dodał, że w tej branży trzeba wypracować specjalizację i konsekwentnie trzymać się strategii.
  • Studenci z Rzeszowa tworzą samolot udźwigowy z włókna węglowego.
    Studenci z Politechniki Rzeszowskiej budują innowacyjny samolot udźwigowy z włókna węglowego, z którym wystartują w sierpniu w zawodach Air Cargo Challenge w Chorwacji. Pierwsze loty samolotu zaplanowano na przełom lipca i sierpnia. Budową samolotu zajęli się studenci z największego koła naukowego działającego na Politechnice Rzeszowskiej - EUROAVIA Rzeszów.
  • Pomyślny pierwszy lot demonstratora SAGITTA.

    Airbus Defence and Space pomyślnie przetestował nowy typ samolotu, który pomoże uruchomić seryjną produkcję przyszłych bezzałogowych statków powietrznych (UAV).

  • Nietypowy gadżet od KLM - sprytna wywieszka bagażowa KLM.

    Na pasażerów KLM, którzy planują wizytę w Amsterdamie we wrześniu czeka nietypowy prezent – sprytna wywieszka bagażowa KLM (KLM Care Tag), która będzie ich lokalnym przewodnikiem po mieście.

  • Instytytut Lotnictwa o ekranoplanach na TransNav 2017.

    Po raz kolejny Instytut Lotnictwa wziął udział w międzynarodowej  konferencji organizowanej przez Akademię Morską w Gdyni pt. „12th International Conference on Marine Navigation and Safety of Sea Transportation”, w skrócie TransNav 2017.

  • Uroczysty finał X jubileuszowej edycji ARP Innovation Pitch.

    30 czerwca odbył się uroczysty finał dziesiątej, jubileuszowej edycji ARP Innovation Pitch. Tegorocznym gospodarzem cyklicznego programu ARP S.A. jest LOTAMS. Spółka chętnie wspiera innowacyjne projekty, których realizacja zapewni jej dynamiczny rozwój.

  • 15 mln zł od NCBR na rozwój polskiej platformy satelitarnej - HyperSat.
    15 mln zł przyznało Narodowe Centrum Badań i Rozwoju na rozwój uniwersalnej platformy mikrosatelitarnej HyperSat. Będzie ona mogła wynosić w przestrzeń kosmiczną różne instrumenty badawcze, umożliwiając prowadzenie misji, np. telekomunikacyjnych czy obserwacyjnych.
  • Studenci z Częstochowy drudzy w zawodach łazików marsjańskich.
    Drużyna z Politechniki Częstochowskiej - PCz Rover Team - zajęła drugie miejsce w prestiżowych zawodach łazików marsjańskich - University Rover Challenge, które zakończyły się w USA. Pierwsze miejsce zajął zespół ze Stanów Zjednoczonych.
  • Projekt „Prywatny schowek” zwycięża w konkursie Airbusa Fly Your Ideas 2017.

    Panel ekspertów Airbusa zdecydował, że zwycięzcą międzynarodowego konkursu dla studentów Fly Your Ideas 2017 został zespół Team DAELead, reprezentujący Uniwersytet z Hongkongu.

  • Wyprodukowane w Polsce narzędzia pozwolą złożyć sondę Euclid.
    Zestaw trzynastu urządzeń wspomagających montaż satelitów wyprodukowali i z powodzeniem przetestowali polscy inżynierowie z firmy SENER Polska. Urządzenia pozwolą złożyć sondę Euclid, która ułatwi naukowcom wyjaśnienie, dlaczego Wszechświat rozszerza się w obecnym tempie.

    Celem realizowanej przez Europejską Agencję Kosmiczną misji Euclid jest zrozumienie, dlaczego Wszechświat rozszerza się w tempie, jakie obserwujemy. Odpowiedź na to pytanie mają dać instrumenty badawcze sondy, które pozwolą spojrzeć na obraz Wszechświata sprzed 10 miliardów lat.

    Inżynierowie z SENER Polska zaprojektowali, wykonali i przetestowali urządzenia, które jeszcze na Ziemi mają pomóc w realizacji tej misji, wspomagając montaż dużego satelity, jakim jest Euclid. Trzynaście urządzeń stanowiących zestaw MGSE (Mechanical Ground Support Equipment) powstało na zlecenie Thales Alenia Space, głównego wykonawcy misji kosmicznej. Większość urządzeń przetransportowano już do Włoch, gdzie nastąpi złożenie sondy.

    Urządzenia MGSE (Mechanical Ground Support Equipment) służą m.in. do: precyzyjnego przemieszczania satelity w różnych płaszczyznach, a na końcu umieszczenia w ładowni rakiety nośnej. System powstał dzięki współpracy firmy SENER Polska z doświadczonymi polskimi partnerów.

    "To unikatowy w skali kraju zestaw urządzeń (...). Nie przesadzę, jeśli powiem, że to majstersztyk inżynierii kosmicznej" – mówi kierownik projektu w SENER Polska Kamil Grassmann.

    Produkcja MGSE i montaż satelitów to wielkie wyzwania inżynierskie, bo niemal każdy satelita jest jedyny w swoim rodzaju. Konstrukcje te ważą od kilkuset kilogramów do kilku ton i składają się z tysięcy części i kilometrów kabli. W Europie tylko kilka firm projektuje specjalistyczne urządzenia do integracji satelitów.

    Źródło informacji: PAP - Nauka w Polsce / http://naukawpolsce.pap.pl/aktualnosci/news

Skomentuj

Twój komentarz zostanie opublikowany po akceptacji administratora.

Top