poniedziałek, 10 grudzień 2018 09:16

Z kart historii IWŚ: Lot rozpoznawczy sterowca „l6” w dniu 25 grudnia 1914 roku.

Napisane przez Włodzimierz Delekta
Oceń ten artykuł
(0 głosów)
Źródło materiału - Włodziemierz Delekta / Archiwum Źródło materiału - Włodziemierz Delekta / Archiwum

Zanim niemieckie sterowce pojawiły się nad bezpiecznymi dotąd przed atakami nieprzyjaciela miastami Wielkiej Brytanii, załogi ich posiadały już spore doświadczenie bojowe. Zdobywały je w czasie lotów rozpoznawczych, dokonywanych nad Morzem Północnym.

Czasami dochodziło do spotkań z brytyjskimi siłami morskimi, operującymi w tych rejonach. O jednej z takich potyczek, stoczonej w godzinach przedpołudniowych 25 grudnia 1914 roku w okolicach Helgolandu, informuje raport dowódcy „L6”, Oberleutnanta zur See von Butlara, sporządzony jeszcze po południu tego samego dnia. Kopia tego raportu, dołączona do dziennika bojowego sterowca, znajduje się w zbiorach Muzeum Sterowców w Nordholz. Relacja zawiera kilka ciekawych szczegółów, dotyczących taktyki zwalczania nawodnych sił przeciwnika przez samoloty i sterowce, ich wzajemnej współpracy i współdziałania z własnymi okrętami nawodnymi.

Nordholz. 25 grudnia 1914 roku.

Tajne!

Meldunek z przebiegu starcia okrętu powietrznego „L6” z kilkoma brytyjskimi jednostkami nawodnymi przed południem 25 grudnia.

Zgodnie z rozkazem, otrzymanym ze sztabu Admiralicji, „L6” wystartował o godz. 7.31 z Nordholz do lotu rozpoznawczego w kierunku północnym. Krótko przed Helgolandem dostrzeżono w przedzie, w 164 β, dym i kilkanaście jednostek nawodnych. O godz. 8.45, podczas lotu nad Helgolandem, z tamtejszej stacji sygnałowej odebrano wiadomość, przekazaną przy pomocy reflektora: „Nieprzyjaciel znajduje się w NO.” O godz. 9.05 w 164 β dokładnie rozpoznano jednostki nawodne nieprzyjaciela. Były to dwa małe krążowniki klasy „Blonde”, 8 niszczycieli i 3 dwukominowe parowce, pomalowane na czarno, widocznie minowce. Okręty płynęły powoli, kursem zachodnim, na następującej pozycji.

„L6” znajdował się na wysokości 500 m, w odległości 50 knotów od nieprzyjaciela. Dokonano zwrotu na wschód celem dotarcia dalej w kierunku północnym, gdzie przed (rozpoznanymi) nieprzyjacielskimi jednostkami nawodnymi były widoczne jeszcze dwa statki, które, silnie dymiąc z kominów, oddaliły się z wielką szybkością na NNN. Podczas wysyłania pierwszych sygnałów o dostrzeżeniu nieprzyjacielskich bojowych jednostek nawodnych radiostacja uległa uszkodzeniu. Nie zawrócono nad Helgoland celem nadania meldunku optycznego, gdyż nad nieprzyjacielskim zespołem dostrzeżono własny samolot, odlatujący w stronć Helgolandu. Przyjęto, że lotnicy złożą tam wyczerpujący meldunek o napotkanych jednostkach nawodnych.

O godz. 9.25 oba statki na kursie NNN zniknęły z pola widzenia. „L6” znajdował się teraz na sterburcie z tyłu, za nieprzyjacielem, który w międzyczasie zwiększył szybkość do maksymalnej, i obserwował go. Okręt, z powodu pojedynczych, nisko wiszących, rzadkich chmur zmuszony był do obniżenia lotu na 300 m. Podczas zbliżania się do nieprzyjaciela o godz. 10.00 poczęto powoli zwiększać wysokość lotu. Powłoka chmur miała około 200 m grubości i nadciągała z NN. Umożliwiła ona przeprowadzenie nalotu na ostatni (w szyku) parowiec, który początkowo znajdował się daleko za zespołem, potem jednak odpłynął (w ślad za nim) z maksymalną szybkością.

O godz. 10.30 osiągnięto wysokość 1720 m. Aby wzbić się tak wysoko, zrzucono prawie cały balast wodny (za wyjątkiem trzech cel) i trzy beczki z benzyną[1].

O godz. 10.32 nad okrętami nieprzyjaciela dostrzeżono dwa samoloty. Jeden z nich zrzucił z niewielkiej wysokości na ostatni w szyku okręt dwie bomby. Jedna z nich spadła za bakburtą, druga-za sterburtą, nie osiągając celu. Krótko potem „L6” zrzucił bombę, która spadła do wody, na sterburcie parowca, w odległości ok. 30-50 m od niego. Statek rozwinął w międzyczasie maksymalną szybkość i przez cały czas, kiedy sterowiec znajdował się nad nim, zygzakował. Na pokładzie parowca stała jego załoga i ostrzeliwała „L6” z broni ręcznej. Wkrótce po uderzeniu (o powierzchnię wody) obu zrzuconych przez lotników bomb krążowniki i niszczyciele skręciły ostro o cztery sztrychy na bakburtę, na kurs SO (pozycja 118 ε góra) i otworzyły ostry ogień. Zmusiło to okręt powietrzny do zrezygnowania z kolejnego ataku na parowiec i do szukania schronienia w chmurach. Wystrzały leżały przeważnie zbyt krótko i widocznie nie dosięgały sterowca. Powtórny atak bombowy nie był możliwy, gdyż krążowniki i niszczyciele znajdowały się w zbyt płaskim kącie w stosunku do sterowca. Parowiec ostrzelano teraz z cekaemu (przeniesionego do) przedniej gondoli. Serie były celne. Sterowiec nie mógł wzbić się wyżej bez zrzutu benzyny ze stałych zbiorników, aby nie być zagrożonym podczas lądowania. Reszta bomb-3 sztuki-została zrzucona na oślep, jako (niepotrzebny) balast. O godz. 11.40 nieprzyjaciel zniknął z pola widzenia i został dostrzeżony przez załogę znajdującego się dalej w kierunku południowo-zachodnim sterowca „L5”. O godz. 12.20 okręt powietrzny zszedł na wysokość 125 m celem zrzucenia na pokład SMS „Roon” krótkiego meldunku. Po przejęciu meldunku przez załogę SMS „Seydlitz”[2] sterowiec obrał kurs na Nordholz i wylądował tam o godz. 13.30. Sterowiec nie miał przestrzelin, ale jeden z pierścieni (konstrukcji sztywnej) uległ złamaniu. Uszkodzenie zostało szybko usunięte przy użyciu materiału, posiadanego na pokładzie.

Załączono meldunek o przebiegu lotu, schemat podziału balastu i wyciąg z dziennika bojowego.

(Własnoręczny podpis)

Oberleutnant zur See i dowódca „L6”.

Dodatek[3].

Po wprowadzeniu sterowca do hali w powłoce znaleziono przestrzeliny, pochodzące od ognia karabinowego. Uszkodzenia gondoli i cel gazowych zostały szybko usunięte.

(Własnoręczny podpis)

Oberleutnant zur See i dowódca „L6”.

Odpis dziennika w Muzeum Sterowców w Nordholz. Kopia w zbiorach własnych.

[1] 600 litrów.

[2] Okręt liniowy, na którym znajdował się niemiecki admirał, dowodzący operującym pod Helgolandem zespołu Hochseeflotte.

[3] Napisany odręcznie przez O.z.S. von Butlara.

Autor publikacji: Włodzimierz Delekta

Czytany 353 razy

Artykuły powiązane

  • Akcja Serce zrealizowana przez Brygadę Lotnictwa Marynarki Wojennej.
    Załoga samolotu M28 Bryza z 43 Bazy Lotnictwa Morskiego wykonała pierwsze w tym roku zadanie transportu medycznego w ramach Akcji Serce. Do Dyżurnej Służby Operacyjnej Brygady Lotnictwa Marynarki Wojennej wpłynęło zadanie wsparcia zespołu transplantologów, ze Śląskiego Centrum Chorób Serca w Zabrzu, w ramach Akcji Serce.
  • Wczoraj wieczorem i dzisiaj rano dwie załogi SAR z 43 Bazy Lotnictwa Morskiego poszukiwały rozbitka.

    Rozbitek wypadł za burtę na północ od Rozewia. Śmigłowiec W-3WARM współpracował z jednostkami nawodnymi MSPiR. Rozbitka nie odnaleziono.

  • Kmdr por. Bartłomiej Lipiński został szefem szkolenia Brygady Lotnictwa MW.

    Kmdr por. pil. Bartłomiej Lipiński jest absolwentem Wyższej Szkoły Oficerskiej Sił Powietrznych w Dęblinie z 2002 r., Akademii Marynarki Wojennej z 2004 r. i Uniwersytetu Gdańskiego z 2010 r. Po ukończeniu dęblińskiej "Szkoły Orląt" został skierowany do 2 Dywizjonu Lotniczego w Darłowie, a następnie 28 Eskadry Lotniczej w Gdyni-Babich Dołach.

  • Świąteczna akcja serce w wykonaniu załogi Bryzy z 43 Bazy Lotnictwa Morskiego w Gdyni-Babich Dołach.
    W drugi dzień świąt Bożego Narodzenia załoga transportowej Bryzy, z 43 Bazy Lotnictwa Morskiego w Gdyni-Babich Dołach, wykonała kolejną w tym roku akcję transportu organu do przeszczepu.
  • Najlepsze myśliwce I wojny światowej. Repliki samolotów Fokker można dziś zobaczyć w Poznaniu.

    Na poznańskim placu Wolności podczas uroczystości setnej rocznicy wybuchu powstania wielkopolskiego zaprezentowano dwie repliki samolotów myśliwskich Fokker D. VII. Legendarne maszyny wchodzą w skład Wielkopolskiej Eskadry Niepodległości. Wiosną mają wziąć udział w pierwszych pokazach powietrznych.

  • Śmigłowiec W-3WARM w kolejnej akcji poszukiwawczo-ratowniczej.
    Załoga dyżurna SAR z 43 Bazy Lotnictwa Morskiego wystartowała wczoraj wieczorem do kolejnej w tym roku akcji poszukiwawczo-ratowniczej. Poszkodowany, załogant kutra rybackiego, został ewakuowany na ląd statkiem MSPiR.
  • Niemiecka policja federalna odebrała trzy ciężkie śmigłowce H215.

    Niemiecka policja federalna (Bundespolizei) odebrała trzy ciężkie śmigłowce H215, a czwarty będzie dostarczony w czerwcu 2019 r. Te dwusilnikowe wielozadaniowe Super Pumy wejdą do eksploatacji na początku 2020 r., wspierając Centralne Dowództwo ds. Ratownictwa Morskiego (CCME), które nadzoruje misje morskie u wybrzeży Niemiec.

  • Dowódca 44 Bazy przekroczył nalot 3000 godzin.

    Dowódca 44 Kaszubsko-Darłowskiej Bazy Lotnictwa Morskiego, kmdr pil. Andrzej Szczotka, osiągnął nalot życiowy 3000 godzin. Trzy tysięczną godzinę zakończył w trakcie lotu szkolnego samolotem Bryza, w dniu 20 listopada. Komandor dypl. pil. Andrzej Szczotka jest absolwentem Wyższej Oficerskiej Szkoły Lotniczej w Dęblinie, w której w 1986 roku ukończył studia na kierunku pilotażu samolotu odrzutowego.

  • Bezzałogowiec CAMCOPTER S-100 UAS będzie monitorował morza UE.

    Schiebel, lider rynku dronów pionowego startu i lądowania, podpisał prestiżową umowę na świadczenie usług nadzoru morskiego przez Europejską Agencję Bezpieczeństwa Morskiego.

  • Czy historia polskiego lotnictwa może być ciekawa? Zobaczcie i przeczytajcie część II.

    ROZPORZĄDZENIE Nr 38 Szefa Sztabu Generalnego Wojska Polskiego z dnia 1 grudnia 1918: „Samoloty Wojsk Polskich będą w przyszłości zaopatrzone w miejscach dotychczas obowiązujących znakiem kwadratowym szerokości 60 cm, dzielącym się na 4 równe pola. Lewe górne i prawe dolne pole będzie barwy karmazynowej, lew dolne i prawe górne pole barwy białej.”

  • Z kart historii IWŚ: Nalot sterowców Hochseeflotte na wyspy brytyjskie w nocy z 12 na 15 września 1915 roku.

    Kolejny nalot niemieckich okrętów powietrznych na Londyn zaplanowano na noc z 12 na 13 września 1915 roku. Zamiast „L 12”, który, ciężko uszkodzony w czasie poprzedniego nalotu i doholowany do bazy Hochseeflotte w Ostende, spłonął w czasie prac rozbiórkowych przy nabrzeżu tamtejszej stoczni Cockerilla, dowództwo IV Grupy Rozpoznawczej otrzymało nowy sterowiec-„LZ 77”. Miał on, wraz ze znanymi nam już z poprzedniej akcji „Zeppelinami” „L 10”, „L 11” i „L 13”, „w miarę możliwości” zbombardować stolicę Wielkiej Brytanii.

  • 100 lecie Polskiej Marynarki Wojennej przy udziale lotnictwa morskiego.
    "Z dniem 28 listopada 1918 roku rozkazuję utworzyć marynarkę polską”. Tymi słowy rozpoczynał swój dekret Naczelnik Państwa Józef Piłsudski. Od tego dnia mija już 100 lat, podczas których Polska Marynarka Wojenna współtworzyła zręby Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej, złotymi zgłoskami zapisując swój udział w czasie II wojny światowej.
  • Włoch Kpt. Camillo Perini – współtwórca polskiego lotnictwa wojskowego.

    Mówił po niemiecku, klął po włosku i znał zaledwie kilka polskich słów. Choć według wspomnień nerwowy i przesądny, jako charyzmatyczny dowódca potrafił powieść za sobą rzesze żołnierzy. Kpt. pilot Camillo Perini był wśród cudzoziemców, którzy wspierali polskie dążenia niepodległościowe. Brał udział w wojnie polsko-bolszewickiej, stał się współtwórcą rodzącego się polskiego lotnictwa.

  • Śmigłowiec BLMW poleciał po chorego pasażera promu.
    W świąteczne niedzielne popołudnie, załoga dyżurna śmigłowca ratowniczego z Gdyni-Babich Dołów, ewakuowała na ląd potrzebującego pomocy medycznej pasażera promu. Poszkodowany znajdował się 50 km na północy zachód od Rozewia.
  • Z kart historii IWŚ: Nalot sterowców Hochseeflotte na wyspy brytyjskie w nocy z 9 na 10 sierpnia 1915 roku.

    Pierwszy niemiecki sterowiec pojawił się nad stolicą Wielkiej Brytanii wieczorem 31 maja 1915 roku. Jednostka ta należała do wojsk lądowych. Dowódcą był major Erich Linnarz. Załoga sterowca zrzuciła kilka bomb, które wyrządziły tylko nieznaczne szkody materialne. Jednak efekt psychologiczny tego nalotu był olbrzymi. Mieszkańcy metropolii ad Tamizą dowiedzieli się o tym, że przeciwnik dysponuje nową bronią, przed którą nie uchroni ich Kanał La Manche i Grand Fleet.

  • Lotnicy morscy z Gdyńskiej Brygady Lotnictwa Marynarki Wojennej w ćwiczeniu Anakonda-18.
    Wczoraj rozpoczęły się największe ćwiczenie Sił Zbrojnych RP, prowadzone w układzie międzynarodowym pod kryptonimem Anakonda 18. W ćwiczeniu udział biorą załogi śmigłowców i samolotów BLMW, a także stanowiska dowodzenia Baz Lotniczych.
  • Bryza Lotnictwa Morskiego znowu z sercem na pokładzie.
    Wczoraj, załoga z 43 Bazy Lotnictwa Morskiego, po raz siódmy w tym roku dostarczyła przeznaczony do przeszczepu organ, na pokładzie transportowo-desantowej Bryzy.
  • Kmdr pil. Jarosław Czerwonko nowym Dowódcą BLMW.
    W obecności I Zastępcy Dowódcy Generalnego, generała dywizji Jana Śliwki, rodziny, zaproszonych gości i pododdziałów BLMW, dowództwo nad Gdyńską Brygadą Lotnictwa Marynarki Wojennej objął kmdr pil. Jarosław Czerwonko.
  • Airbus Helicopters dostarczy śmigłowce H135 pogotowiu Holandii oraz H145 pogotowiu Niemiec.

    Królewski Holenderski Klub Turystyczny ANWB zawiera z Airbusem umowę ramową na sześć śmigłowców H135 Amsterdam, 16 października 2018 r. – Airbus Helicopters i Królewski Holenderski Klub Turystyczny ANWB (Algemene Nederlandse Wielrijdersbond) – operator lotniczego pogotowia ratunkowego, podpisały umowę ramową na maksymalnie sześć śmigłowców H135 z awioniką Helionix. Dodatkowo postanowiły, że pierwsza partia trzech śmigłowców zostanie dostarczona w 2019 i 2020 r.

  • Święto 43 Bazy Lotnictwa Morskiego. Odbyła się uroczysta zbiórka.
    Dzisiaj świętują żołnierze i pracownicy 43 Bazy Lotnictwa Morskiego. Dzień święta bazy rozpoczęła uroczysta zbiórka stanów osobowych, podczas której wręczono medale i wyróżnienia.

Redakcja poleca

Sie 10, 2018
Central European Engine Services Sp. z o.o. – w skrócie CEES jest ...
Lis 28, 2018
Był październik 1980 roku, kiedy dyrekcja zakładów PZL Świdnik ...
Wrz 13, 2018
To już trzecia edycja lotniczej imprezy "Skrzydła nad Kazimierzem". ...
Wrz 06, 2018
Małgorzata Nowotnik i Marian Nowotnik to lotnicze małżeństwo, które ...
Lip 14, 2018
Od 13 lipca w bazie lotniczej Fairford trwa kolejny Royal ...
Maj 23, 2018
21 maja br. Wyższa Szkoła Oficerska Sił Powietrznych nawiązała ...
Maj 16, 2018
Sikorsky/PZL Mielec, firma Lockheed Martin (NYSE: LMT), podpisała ...
Kwi 19, 2018
Na ukończeniu jest właśnie malowanie nowego hełmofonu dla por. pilota ...
Kwi 18, 2018
Piotr Rejmer i Tomasz Białoszewski z lotniczego portalu filmowego ...

Najczęściej czytane

Sty 11, 2019
Siły Powietrzne Francji poinformowały o śmierci pilotów, którzy byli ...
Sty 10, 2019
We wtorek, 9 grudnia, w wieku 65 lat zmarła pilotka szybowcowa Iwona ...
Sty 11, 2019
Rekrutacja na studia wojskowe w Lotniczej Akademii Wojskowej będą się ...
Sty 04, 2019
Trzynaście lat mija od czasu kiedy poleciałem na pierwszą polską ...
Sty 02, 2019
Każdy kto miał do czynienia z modelarstwem zna zapewne firmę ...
Sty 02, 2019
Od 1 stycznia 2019 roku port na Sadkowie nie będzie obsługiwał lotów ...
Sty 03, 2019
Do końca marca przedłużony został mandat Polskiego Kontyngentu ...
Gru 16, 2018
Lotniczy Dom Kultury Skocznia Warszawa w ramach projektu "Niebo bez ...
Gru 18, 2018
Top Gun 2 jest teraz w fazie produkcji, a plan filmowy przeniósł się ...
Gru 15, 2018
Węgierskie Ministerstwo Obrony zamówiło 16 śmigłowców ...
Gru 15, 2018
14 grudnia 2018 r. na placu przed pomnikiem Bohaterskim Lotnikom ...
Lis 28, 2018
Był październik 1980 roku, kiedy dyrekcja zakładów PZL Świdnik ...

Nasze wywiady

Lis 28, 2018
Był październik 1980 roku, kiedy dyrekcja zakładów PZL Świdnik ...
Paź 14, 2018
Za nami już 9. edycja słynnej Nocy w Instytucie Lotnictwa. Ponieważ w ...
Wrz 06, 2018
Małgorzata Nowotnik i Marian Nowotnik to lotnicze małżeństwo, które ...
Lip 16, 2018
Jako patron medialny Air Show w Radomiu mamy zaszczyt pokazać, jako ...
Kwi 23, 2018
Postanowiliśmy to sprawdzić składając wizytę z symulatorze Boeinga ...
Lut 04, 2018
Wczoraj w Hotelu Aiport Okęcie odbyła się impreza Open Day Cumulusy ...
Paź 11, 2017
Siedemnastoletnia Maja Kuczyńska w krótkim czasie zachwyciła świat ...
Wrz 12, 2017
W sobotę 9 września ekipa portalu Aviation24.pl odwiedziła urocze ...
Wrz 05, 2017
W imieniu firmy Eurofighter Jagdflugzeug GmbH i jej firm ...

Kalendarium Wikipedii

Dzisiaj jest: 20 Stycznia 2019    |    Wydarzyło się: 1959 – Dokonano oblotu brytyjskiego samolotu pasażerskiego Vickers Vanguard. 1992 – W katastrofie francuskiego Airbusa A320 pod Strasburgiem zginęło 87 spośród 96 osób na pokładzie. 2007 - 12 amerykańskich żołnierzy zginęło w katastrofie śmigłowca Sikorsky UH-60 Black Hawk w Bagdadzie. 1978 – Wystrzelono radziecki bezzałogowy statek kosmiczny Progress 1.

Lotnicza książka

Gru 27, 2018
Zbliża się koniec roku w którym obchodzimy 100-rocznicę Odzyskania ...
Lis 14, 2018
Muzeum Sił Powietrznych w Dęblinie zaprasza na oblot książki pt. ...
Lis 03, 2018
Wiedza o tym, że zaatakowana 1 września 1939 roku Rzeczpospolita ...
Sie 22, 2018
Pasjonująca historia polskich pilotów, których odwaga i męstwo ...
Cze 08, 2018
Książka, która zdaniem Mariusza Szczygła warta jest złamania siódmego ...
Cze 06, 2018
Karaś, Junak, Iskra, Bies, wreszcie i Orlik. Pasjonaci aeronautyki ...
Mar 17, 2018
Zastanawialiście się kiedyś, jaki zapach ma przestrzeń kosmiczna? A ...
Mar 01, 2018
Kilka miesięcy temu nakładem poznańskiego wydawnictwa DYGRESJE ...
Lut 19, 2018
Był rok 1982. Od czterech lat byłem pracownikiem ZRLiLK. Ten akurat ...

Nasze Video

Gru 16, 2018
Lotniczy Dom Kultury Skocznia Warszawa w ramach projektu "Niebo bez ...
Sie 15, 2018
Dzisiaj na warszawskim niebie zobaczyliśmy: śmigłowce Mi-2 , ...
Mar 23, 2018
Dzisiaj dokładnie o godzinie 8:55 czasu lokalnego na warszawskim ...
Sie 15, 2017
W tym roku postanowiliśmy zmienić miejscówkę i nakręcić przelot ...
Maj 19, 2017
Pod koniec kwietnia dzieci z jednej z warszawskich szkół podstawowych ...
Maj 17, 2017
Od jutra rusza sprzedaż biletów na musical "Piloci", a już dziś ...
Top