wtorek, 03 lipiec 2018 18:15

Stealth - nie taki samolot niewidzialny jak go malują?

Napisane przez Aviation24.pl
Oceń ten artykuł
(0 głosów)
Źródło zdjęcia: Eurofighter Źródło zdjęcia: Eurofighter

Stealth – zdolność do zapewnienia samolotom peleryny niewidki - w ostatniej dekadzie spotkała się z falą entuzjazmu. Jednakże doświadczony pilot Typhoona, Raffael Klaschka, dyrektor marketingu Eurofighter GmbH, uważa, że istnieją pewne dyskusyjne kwestie i fakty, które łatwo przeoczyć, gdy rozmawia się na temat tej osławionej zdolności.

Uzyskanie przewagi taktycznej dzięki wykorzystaniu samolotów stealth ma dla siebie miejsce w pewnym określonym zakresie działań podejmowanych w powietrzu. Niektóre siły powietrzne nabywają te zdolności, nawet mimo wysokiego kosztu ich pozyskania.

Istnieje również dodatkowa cena, jaką należy zapłacić za niewykrywalność. Stealth ogranicza bowiem inne zdolności, a jej potencjalne wady nie są przedmiotem zbyt częstych dyskusji, jeżeli już w ogóle o nich się wspomina. Jest także sporo powodów przemawiających za tym, że myśliwiec, który nie ma własności stealth może być najlepszą alternatywą dla sił powietrznych, w szczególności sił powietrznych mających do dyspozycji ograniczone środki budżetowe, których intencją jest zmaksymalizowanie skuteczności z jednoczesnym zachowaniem szacunku dla pieniędzy zainwestowanych w budżet przez podatnika.

By uzyskać uczciwe, bardziej kompleksowe spojrzenie na własności stealth, należy wziąć pod uwagę poniższe uwarunkowania.

Starcia w powietrzu mogą odbywać się w różnym zakresie

Nie istnieje jedyny słuszny scenariusz potencjalnej potyczki. Historia pokazuje, że zdolności wymagane do osiągnięcia zamierzonych efektów w dużej mierze zależą od zagrożeń, którym należy sprostać – w powietrzu i na ziemi. Jasne jest, że mamy scenariusze ofensywne, gdzie niewykrywalność jest kluczowa dla penetrowania wrogiej przestrzeni powietrznej, zbierania danych wywiadowczych i przesyłania ich w czasie rzeczywistym.

Jednak dużo większa liczba scenariuszy zakłada, że samoloty stealth nie są niezbędne do zdobycia identycznej ilości informacji i podobnej przewagi taktycznej. Zdolności takie jak supercruise, siła ognia, utrzymanie środków i ładunek użyteczny są wymagane w każdym scenariuszu. Niewykrywalność już niekoniecznie. Stealth to cecha, która ma oczywiście rację bytu, jednak jest to zdolność niszowa.

Posiadające tę niszową zdolność samoloty będą zawsze musiały być uzupełniane maszynami ustalającymi standardy w innych obszarach. Jedynie w takim wypadku jesteśmy w stanie w pełni dominować w powietrzu. Opierając się wyłącznie na samolotach stealth, ze wszystkimi ograniczeniami w przenoszeniu uzbrojenia, czy w manewrowości, będziemy mocno uzależnieni od partnerów i koalicji w uzyskaniu pełnej przewagi.

Siła ognia

Aby zachować charakterystyki związane z niewykrywalnością, platformy stealth zmuszone są do przenoszenia podwieszeń głównie w komorach wewnętrznych.  To oznacza ograniczoną liczbę przenoszonych środków bojowych.  Typhoon, dla przykładu, po prostu nie jest obciążony takimi ograniczeniami - nigdy nie był projektowany z priorytetem przypisanym własnościom stealth.

Korzystając wyłącznie z samolotów stealth, siły powietrzne cierpiałyby z uwagi na braki w sile ognia.

Dlatego niektóre państwa przyjmują podejście komplementarne - łączą wielozadaniowe samoloty myśliwskie i samoloty stealth w ramach jednego komponentu lotniczego. I właśnie dzięki temu są one w stanie działać w ramach scenariuszy, gdzie właściwości stealth stanowią przewagę. Jeden z wyżej wymienionych scenariuszy znany jest jako „Day 1” - zakłada, że trzeba spenetrować niedostępną przestrzeń powietrzną, aby uzyskać swobodę działania, poprzez neutralizację naziemnej obrony przeciwlotniczej wroga. Jednak nawet w takim przypadku, gros pracy nadal wykonywałyby myśliwce wielozadaniowe, takie jak Typhoon. Dobrym przykładem jest tu RAF, który zdecydował się na przerzucenie wszystkich zdolności Tornada (za pośrednictwem inicjatywy Project Centurion) właśnie na samolot Eurofighter Typhoon. Poza standardowymi zadaniami powietrze-powietrze, Typhoon przejmie także od Tornada zadania powietrze-powierzchnia.

eurofighter 0307201801.jpg

Niewykrywalność? Ale nie do końca…

Wysokie koszty opracowania samolotu klasy stealth wynikają z długości cyklu badawczego, który wymagany jest do uzyskania określonego poziomu „niewykrywalności”. Chodzi tu o widmo i pasmo operacyjne większości radarów przeciwlotniczych. Jednakże, nawet samolot niewykrywalny można „dostrzec” za pomocą określonych narzędzi. Wystarczy użyć czujnika pracującego w paśmie podczerwieni (IR), jak np. zabudowany na Eurofighterze sensor PIRATE, i samoloty stealth staną się wyraźnie widoczne z powodu swojej sygnatury cieplnej.

Biorąc pod uwagę duże tempo rozwoju technologicznego, kwestią czasu pozostaje także, kiedy pojawi się technologia sensoryczna zdolna do wykrywania samolotów stealth w pełnym zakresie, co po prostu zniweluje niewykrywalność. Będzie to szczególnie problem dla maszyn opracowywanych w latach dziewięćdziesiątych ubiegłego wieku. Niewykrywalność we wszystkich zakresach widma to mit.

Krótko rzecz ujmując: samolot, który dziś cechuje się własnościami stealth za dwie dekady wcale nie musi być niewidzialny.

Dystrybucja informacji i klasyfikacja

Faktyczną wartością dodaną samolotu stealth jest możliwość zbierania danych w silnie sprawdzanej przestrzeni powietrznej. Jednakże z tej zdolności można w pełni skorzystać wyłącznie w sytuacji, gdy inne środki w powietrzu, na ziemi i w pozostałych segmentach łańcucha dowodzenia, są w stanie pracować w tym samym tempie, rozumiejąc zbierane dane wywiadowcze. Dodatkowa cena, jaką należy zapłacić za koncepcję stealth wynika z potrzeby dokonania rewizji i, najprawdopodobniej, zmiany przynajmniej kilku procesów w tymże zakresie. Jedynie w takim wypadku informacje będą przekładać się na szybkie decyzje i prawdopodobne oddziaływanie kinetyczne.

Wszystko to oznacza, że nie można zakładać, że niezwłocznie po nabyciu samolotów niewykrywalnych będziemy w stanie w pełni wykorzystać oferowane przez nie możliwości. A wprowadzenie i osadzenie takiej koncepcji w doktrynie wymaga czasu, i jest po prostu drogie. Nie jest to oczywiście ostateczny argument przeciwko platformom niewykrywalnym, jednak z pewnością należy wziąć tę istotną kwestię pod uwagę – rzadko jest ona podkreślana.

W zasadzie, jeśli chcemy korzystać w swoich siłach powietrznych ze zdolności stealth, trzeba dokonać adaptacji całego otoczenia, w tym przyjąć nową filozofię działania.

Mowa tu o całej infrastrukturze związanej z przetwarzaniem i klasyfikacją informacji, o tym kto dokonuje takiej klasyfikacji, a także o tym jak takie informacje można wykorzystać. No i oczywiście należy również wyjaśnić kto, w ostatecznym rozrachunku, będzie odpowiadał za oddziaływanie kinetyczne - wszystko podlega bowiem automatyzacji.

Suwerenność

Pomijając kwestie techniczne interoperacyjności, można zadać również pytanie o suwerenny status danych. Poziom wierności informacji będzie na tyle wysoki, na ile pozwoli na to producent. W przypadku Eurofightera upewniamy się, że opracowywany jest zgodnie z potrzebami kupującego, i dajemy klientowi możliwość brania udziału w programie w roli partnera. W Eurofighterze nie istnieją „czarne skrzynki”.

Podsumowując

Niewykrywalność, znana też jako stealth, to słowo, które od dekady elektryzuje branżę, a ta w wygodny sposób pomija fakt, że zdolności te mają charakter niszowy i są związane z pewnymi ograniczeniami. Gdy spojrzymy świadomie na zdolności stealth w szerszym zakresie, pojawią się pytania o suwerenność, czy przetwarzanie informacji. Będzie to naturalny element dyskusji o możliwościach. Może się wtedy okazać, że Eurofighter Typhoon to najpełniejsze, najbardziej niezawodne i efektywne rozwiązanie większości problemów i wyzwań na polu walki. Tak współczesnych, jak i przyszłych.

Źródło i zdjęcia: Eurofighter World Magazine
Link do oryginału: https://world.eurofighter.com/articles/stealth-the-hidden-picture

Czytany 2770 razy Ostatnio zmieniany wtorek, 03 lipiec 2018 18:23

Skomentuj

Twój komentarz zostanie opublikowany po akceptacji administratora. Zasady publikacji komentarzy pod publikacjami znajdziesz pod linkiem: https://aviation24.pl/polityka-prywatnosci

Redakcja poleca

Sie 18, 2019
Zazwyczaj miało to wyglądać tak: ... Calutka ulica wstała już do pracy, z wyjątkiem jednego, śpiącego gieroja… Gieroj się nie spieszy, bo wie że nie ...
Sie 14, 2019
Miejscowość Czarna Góra i położone na jej terenie wzniesienie Litwinka w roku 1923 były świadkami ważnego wydarzenia związanego z historią polskiego ...
Sie 11, 2019
W dniu 11 sierpnia 1994 roku o godz. 13.17 miało miejsce najtragiczniejsze zdarzenie w historii polskiego ratownictwa górskiego. W czasie pełnienia ...
Sie 08, 2019
W ostatni weekend sierpnia 2021 roku odbędą się w Radomiu kolejne Międzynarodowe Pokazy Lotnicze Air Show - zapowiedział wiceminister obrony ...
Lip 06, 2019
Aspirant sztabowy Radosław Szukała, na co dzień kierownik Ogniwa Patrolowo-Interwencyjnego Wydziału Prewencji i Patrolowego w Komendzie Miejskiej ...
Lip 10, 2019
10 lipca 2019 r. odbył się premierowy pokaz samolotu solarnego zbudowanego przez studentów Akademii Górniczo-Hutniczej. Bezzałogowa konstrukcja ...
Lip 10, 2019
115 lat temu urodził się pułkownik pilot Zdzisław Krasnodębski, twórca i pierwszy dowódca legendarnego myśliwskiego Dywizjonu 303, który wsławił się ...
Lip 04, 2019
Portal Polska-zbrojna.pl opublikował rozmowę z ministrem obrony narodowej Mariuszem Błaszczakiem. "Nie powierzamy naszego bezpieczeństwa wyłącznie ...
Kwi 12, 2019
Zespół Flaris opublikował kolejny film z lotów testowych Flarisa. Tym razem to materiał filmowy z przygotowań tego nowatorskiego samolotu odrzutowego ...

Najczęściej czytane

Gru 14, 2019
LPR pozyska do swojej lotniczej floty dwa zupełnie nowe małe odrzutowe samoloty Learjet 75 Liberty. 13 grudnia 2019 r. w Centrali Lotniczego ...
Gru 11, 2019
Choć 100-lecie polskiego lotnictwa obchodziliśmy w zeszłym roku, to właśnie teraz 12 grudnia 2019 roku Narodowy Bank Polski wpro­wadza do obiegu ...
Gru 06, 2019
6 grudnia 2019 r. na placu przed pomnikiem Bohaterskim Lotnikom Dęblińskiej Szkoły Orląt odbyła się 123 Promocja Oficerska. Wśród zaproszonych gości ...
Gru 09, 2019
W 8. Bazie Lotnictwa Transportowego odbył się lot pożegnalny generała brygady pilota doktora Mirosława Jemielniaka, byłego dowódcy 3. Skrzydła ...
Gru 03, 2019
Lotnisko Strachowice niedługo stanie się niezwykle ważnym miejscem na wojskowej mapie. Właśnie w tym miejscu powstanie baza transportowa Sił ...
Gru 10, 2019
Kapitan pilot Mieczysław Medwecki jest pierwszym poległym polskim lotnikiem i zarazem pierwszym poległym lotnikiem państw walczących z III Rzeszą w ...
Paź 29, 2019
Biuro wspólnego programu F-35 i Lockheed Martin podpisały umowę o wartości 34 miliardów dolarów na produkcję i dostawę 478 samolotów F-35 po ...
Paź 25, 2019
Jak informuje brytyjska firma Reaction Engines, został przetestowany nowy silnik wyposażony w innowacyjną chłodnicę przepływu powietrza z ...
Paź 28, 2019
Wraz z końcem października zaczyna obowiązywać zimowa oferta lotów, która trwa w tym sezonie od 27.10.2019 do 28.03.2020. W najnowszym rozkładzie ...
Paź 26, 2019
Ciężki sprzęt od kilku tygodni pracuje na Sadkowie. Ekipa firmy Max Bögl Polska pracuje już przy nowym odcinku drogi startowej. Równolegle trwają też ...
Paź 23, 2019
W poniedziałek, 21 października AN-2 wzniósł się w powietrze! Przelot techniczny został wykonany przez bardzo doświadczoną załogę. Za sterami zasiadł ...
Paź 25, 2019
"W ciągu ostatnich miesięcy Boeing osiągnął znaczący postęp w pracach nad bezpiecznym powrotem 737 MAX do eksploatacji." - informuje koncern lotniczy ...

Nasze wywiady

Lis 28, 2018
Był październik 1980 roku, kiedy dyrekcja zakładów PZL Świdnik zgodziła się na udział śmigłowca Mi-2 SP-SAP w zachodniej produkcji "Tylko dla twoich ...
Paź 14, 2018
Za nami już 9. edycja słynnej Nocy w Instytucie Lotnictwa. Ponieważ w tym roku przypada 100-Lecie Lotnictwa Polskiego oraz 100-Lecie Niepodległości ...
Wrz 06, 2018
Małgorzata Nowotnik i Marian Nowotnik to lotnicze małżeństwo, które jest znane w całej Polsce. Pani Małgorzata była stewardesa PLL LOT, jedna z ...
Lip 16, 2018
Jako patron medialny Air Show w Radomiu mamy zaszczyt pokazać, jako jedni z pierwszych, oficjalny spot Międzynarodowych Pokazów Lotniczych w Radomiu. ...
Kwi 23, 2018
Postanowiliśmy to sprawdzić składając wizytę z symulatorze Boeinga 737-800, który znajduje się w warszawskim AirPoint. Teoretycznie wszystko wygląda ...
Lut 04, 2018
Wczoraj w Hotelu Aiport Okęcie odbyła się impreza Open Day Cumulusy 2017. Organizatorzy Krzysztof Sondej i Maciej Stroiński wraz z gościem specjalnym ...
Paź 11, 2017
Siedemnastoletnia Maja Kuczyńska w krótkim czasie zachwyciła świat swoim tańcem w tunelu aerodynamicznym, popularyzując i zwracając uwagę na nową, ...
Wrz 12, 2017
W sobotę 9 września ekipa portalu Aviation24.pl odwiedziła urocze miasteczko Kazimierz nad Wisłą. Jednak nie udaliśmy się tam tylko w celach ...
Wrz 05, 2017
W imieniu firmy Eurofighter Jagdflugzeug GmbH i jej firm partnerskich z przyjemnością zapraszamy na briefing prasowy poświęcony możliwościom, ...

Kalendarium Wikipedii

Dzisiaj jest: 28 Stycznia 2020    |    Wydarzyło się: 1966 – 46 osób zginęło na lotnisku w Bremie w katastrofie należącego do Lufthansy samolotu Convair CV440. 1992 - 47 osób zginęło w wyniku zestrzelenia przez Ormian azerskiego helikoptera cywilnego Mi-8 koło Stepanakertu (Górski Karabach). 2002 - 94 osoby zginęły w katastrofie ekwadorskiego Boeinga 727 w Kolumbii. 1986 – Krótko po wystrzeleniu eksplodowała rakieta nośna wahadłowca Challenger; zginęło 7 astronautów. 1915 - Urodził się Zdzisław Radomski, polski kapitan pilot (zm. 2000). 1919 – Urodził się Francis Gabreski, amerykański pilot wojskowy, as myśliwski (zm. 2002).

Lotnicza książka

Paź 26, 2019
Jeśli ktoś wciąż czuje niedosyt po hucznych, lipcowych obchodach 50. rocznicy lądowania człowieka na Księżycu, może go zaspokoić sięgając po ...
Wrz 05, 2019
Tak pisze o swojej książce autor, Stanisław Śmist" - "Prawdy, mity i opowiadania przedstawione w niniejszej książce, zostały zapisane przeze mnie już ...
Sie 09, 2019
Wspólny cel, współzawodnictwo i duże zaplecze finansowe - to kluczowe elementy sukcesu w eksploracji kosmosu. Po lądowaniu na Księżycu na wiele lat ...
Cze 22, 2019
Tylko dwunastu ludzi stąpało po powierzchni Księżyca. Jest ich wśród nas coraz mniej. Wypowiedzi tych, którzy pozostali jeszcze przy życiu, zebrał ...
Gru 27, 2018
Zbliża się koniec roku w którym obchodzimy 100-rocznicę Odzyskania Niepodległości przez Polskę. Obchodziliśmy w tym roku co najmniej setkę różnych ...
Lis 14, 2018
Muzeum Sił Powietrznych w Dęblinie zaprasza na oblot książki pt. "Dotykając nieba. Śpiewnik pieśni i piosenek lotniczych", w czwartek 6 grudnia 2018 ...
Lis 03, 2018
Wiedza o tym, że zaatakowana 1 września 1939 roku Rzeczpospolita daremnie oczekiwała obiecanej jej lotniczej pomocy zachodnich aliantów, jest w ...
Sie 22, 2018
Pasjonująca historia polskich pilotów, których odwaga i męstwo przyczyniły się do uratowania Anglii w czasie bitwy powietrznej w 1940 roku. To także ...
Cze 08, 2018
Książka, która zdaniem Mariusza Szczygła warta jest złamania siódmego przykazania. Już nie musisz jej kraść! Tom Wolfe, Najlepsi. Kowboje, którzy ...

Nasze Video

Sie 25, 2019
Równo rok temu mieliśmy przyjemność uczestniczyć w treningach oraz samych pokazach lotniczych zorganizowanych w ramach Air Show Radom 2018. Ponieważ ...
Maj 19, 2019
W ramach Nocy Muzeów, 100-lecia Eskadry Kościuszkowskiej, 90-lecia lotu atlantyckiego Ludwika Idzikowskiego i 30-lecia MiGa-29, Niebo bez Granic ...
Gru 16, 2018
Lotniczy Dom Kultury Skocznia Warszawa w ramach projektu "Niebo bez granic" w roku 100-lecia Niepodległości Polski i 100-lecia Biało-Czerwonej ...
Sie 15, 2018
Dzisiaj na warszawskim niebie zobaczyliśmy: śmigłowce Mi-2 , W-3W/W-3WA Sokół, Mi-14 i Mi-2, Mi-8 i W-3 Sokół, Mi-17, Mi-24 oraz Mi-2. Samoloty ...
Mar 23, 2018
Dzisiaj dokładnie o godzinie 8:55 czasu lokalnego na warszawskim Okęciu wylądował nowy nabytek LOT-u Dreamliner B787-9. Przyleciał wprost z Everett, ...
Maj 17, 2017
Od jutra rusza sprzedaż biletów na musical "Piloci", a już dziś możecie zobaczyć co działo się podczas konferencji prasowej tego oszałamiającego ...
Top