poniedziałek, 10 grudzień 2018 09:16

Z kart historii IWŚ: Lot rozpoznawczy sterowca „l6” w dniu 25 grudnia 1914 roku.

Napisane przez Włodzimierz Delekta
Oceń ten artykuł
(0 głosów)
Źródło materiału - Włodziemierz Delekta / Archiwum Źródło materiału - Włodziemierz Delekta / Archiwum

Zanim niemieckie sterowce pojawiły się nad bezpiecznymi dotąd przed atakami nieprzyjaciela miastami Wielkiej Brytanii, załogi ich posiadały już spore doświadczenie bojowe. Zdobywały je w czasie lotów rozpoznawczych, dokonywanych nad Morzem Północnym.

Czasami dochodziło do spotkań z brytyjskimi siłami morskimi, operującymi w tych rejonach. O jednej z takich potyczek, stoczonej w godzinach przedpołudniowych 25 grudnia 1914 roku w okolicach Helgolandu, informuje raport dowódcy „L6”, Oberleutnanta zur See von Butlara, sporządzony jeszcze po południu tego samego dnia. Kopia tego raportu, dołączona do dziennika bojowego sterowca, znajduje się w zbiorach Muzeum Sterowców w Nordholz. Relacja zawiera kilka ciekawych szczegółów, dotyczących taktyki zwalczania nawodnych sił przeciwnika przez samoloty i sterowce, ich wzajemnej współpracy i współdziałania z własnymi okrętami nawodnymi.

Nordholz. 25 grudnia 1914 roku.

Tajne!

Meldunek z przebiegu starcia okrętu powietrznego „L6” z kilkoma brytyjskimi jednostkami nawodnymi przed południem 25 grudnia.

Zgodnie z rozkazem, otrzymanym ze sztabu Admiralicji, „L6” wystartował o godz. 7.31 z Nordholz do lotu rozpoznawczego w kierunku północnym. Krótko przed Helgolandem dostrzeżono w przedzie, w 164 β, dym i kilkanaście jednostek nawodnych. O godz. 8.45, podczas lotu nad Helgolandem, z tamtejszej stacji sygnałowej odebrano wiadomość, przekazaną przy pomocy reflektora: „Nieprzyjaciel znajduje się w NO.” O godz. 9.05 w 164 β dokładnie rozpoznano jednostki nawodne nieprzyjaciela. Były to dwa małe krążowniki klasy „Blonde”, 8 niszczycieli i 3 dwukominowe parowce, pomalowane na czarno, widocznie minowce. Okręty płynęły powoli, kursem zachodnim, na następującej pozycji.

„L6” znajdował się na wysokości 500 m, w odległości 50 knotów od nieprzyjaciela. Dokonano zwrotu na wschód celem dotarcia dalej w kierunku północnym, gdzie przed (rozpoznanymi) nieprzyjacielskimi jednostkami nawodnymi były widoczne jeszcze dwa statki, które, silnie dymiąc z kominów, oddaliły się z wielką szybkością na NNN. Podczas wysyłania pierwszych sygnałów o dostrzeżeniu nieprzyjacielskich bojowych jednostek nawodnych radiostacja uległa uszkodzeniu. Nie zawrócono nad Helgoland celem nadania meldunku optycznego, gdyż nad nieprzyjacielskim zespołem dostrzeżono własny samolot, odlatujący w stronć Helgolandu. Przyjęto, że lotnicy złożą tam wyczerpujący meldunek o napotkanych jednostkach nawodnych.

O godz. 9.25 oba statki na kursie NNN zniknęły z pola widzenia. „L6” znajdował się teraz na sterburcie z tyłu, za nieprzyjacielem, który w międzyczasie zwiększył szybkość do maksymalnej, i obserwował go. Okręt, z powodu pojedynczych, nisko wiszących, rzadkich chmur zmuszony był do obniżenia lotu na 300 m. Podczas zbliżania się do nieprzyjaciela o godz. 10.00 poczęto powoli zwiększać wysokość lotu. Powłoka chmur miała około 200 m grubości i nadciągała z NN. Umożliwiła ona przeprowadzenie nalotu na ostatni (w szyku) parowiec, który początkowo znajdował się daleko za zespołem, potem jednak odpłynął (w ślad za nim) z maksymalną szybkością.

O godz. 10.30 osiągnięto wysokość 1720 m. Aby wzbić się tak wysoko, zrzucono prawie cały balast wodny (za wyjątkiem trzech cel) i trzy beczki z benzyną[1].

O godz. 10.32 nad okrętami nieprzyjaciela dostrzeżono dwa samoloty. Jeden z nich zrzucił z niewielkiej wysokości na ostatni w szyku okręt dwie bomby. Jedna z nich spadła za bakburtą, druga-za sterburtą, nie osiągając celu. Krótko potem „L6” zrzucił bombę, która spadła do wody, na sterburcie parowca, w odległości ok. 30-50 m od niego. Statek rozwinął w międzyczasie maksymalną szybkość i przez cały czas, kiedy sterowiec znajdował się nad nim, zygzakował. Na pokładzie parowca stała jego załoga i ostrzeliwała „L6” z broni ręcznej. Wkrótce po uderzeniu (o powierzchnię wody) obu zrzuconych przez lotników bomb krążowniki i niszczyciele skręciły ostro o cztery sztrychy na bakburtę, na kurs SO (pozycja 118 ε góra) i otworzyły ostry ogień. Zmusiło to okręt powietrzny do zrezygnowania z kolejnego ataku na parowiec i do szukania schronienia w chmurach. Wystrzały leżały przeważnie zbyt krótko i widocznie nie dosięgały sterowca. Powtórny atak bombowy nie był możliwy, gdyż krążowniki i niszczyciele znajdowały się w zbyt płaskim kącie w stosunku do sterowca. Parowiec ostrzelano teraz z cekaemu (przeniesionego do) przedniej gondoli. Serie były celne. Sterowiec nie mógł wzbić się wyżej bez zrzutu benzyny ze stałych zbiorników, aby nie być zagrożonym podczas lądowania. Reszta bomb-3 sztuki-została zrzucona na oślep, jako (niepotrzebny) balast. O godz. 11.40 nieprzyjaciel zniknął z pola widzenia i został dostrzeżony przez załogę znajdującego się dalej w kierunku południowo-zachodnim sterowca „L5”. O godz. 12.20 okręt powietrzny zszedł na wysokość 125 m celem zrzucenia na pokład SMS „Roon” krótkiego meldunku. Po przejęciu meldunku przez załogę SMS „Seydlitz”[2] sterowiec obrał kurs na Nordholz i wylądował tam o godz. 13.30. Sterowiec nie miał przestrzelin, ale jeden z pierścieni (konstrukcji sztywnej) uległ złamaniu. Uszkodzenie zostało szybko usunięte przy użyciu materiału, posiadanego na pokładzie.

Załączono meldunek o przebiegu lotu, schemat podziału balastu i wyciąg z dziennika bojowego.

(Własnoręczny podpis)

Oberleutnant zur See i dowódca „L6”.

Dodatek[3].

Po wprowadzeniu sterowca do hali w powłoce znaleziono przestrzeliny, pochodzące od ognia karabinowego. Uszkodzenia gondoli i cel gazowych zostały szybko usunięte.

(Własnoręczny podpis)

Oberleutnant zur See i dowódca „L6”.

Odpis dziennika w Muzeum Sterowców w Nordholz. Kopia w zbiorach własnych.

[1] 600 litrów.

[2] Okręt liniowy, na którym znajdował się niemiecki admirał, dowodzący operującym pod Helgolandem zespołu Hochseeflotte.

[3] Napisany odręcznie przez O.z.S. von Butlara.

Autor publikacji: Włodzimierz Delekta

Czytany 931 razy

Artykuły powiązane

Redakcja poleca

Kwi 17, 2019
"Galerię fotografii Iskier z całej Polski zaczynam od jedynego w ...
Kwi 12, 2019
Mariusz Błaszczak, minister obrony narodowej zaprasza do wspólnego ...
Kwi 12, 2019
Zespół Flaris opublikował kolejny film z lotów testowych Flarisa. Tym ...
Lut 07, 2019
JAK samolot można odbudować? ... Odpowiedź jest prosta: trzeba się ...
Lut 11, 2019
Drogowy transport pasażerskich samolotów zawsze zwraca uwagę. W ...
Lut 11, 2019
Pierwszy pasażer posiadacza licencji PPL(a) to zawsze wielkie ...
Lut 08, 2019
Główną rolę w filmie, który wszedł właśnie na ekrany największych ...
Lis 28, 2018
Był październik 1980 roku, kiedy dyrekcja zakładów PZL Świdnik ...
Wrz 06, 2018
Małgorzata Nowotnik i Marian Nowotnik to lotnicze małżeństwo, które ...

Najczęściej czytane

Kwi 26, 2019
Aeroklub Lubelski i Kagero Publishing Sp. z o.o. serdecznie ...
Kwi 25, 2019
Uczestnicy wydarzenia będą mieli okazję wysłuchać prelekcji na temat ...
Kwi 24, 2019
24 kwietnia Łukasz Czepiela, jeden z najlepszych na świecie pilotów ...
Kwi 20, 2019
Itaka - największe w Polsce biuro podróży - będzie najprawdopodobniej ...
Kwi 24, 2019
Jest już gotowy harmonogram pokazów radomskich Orlików na cały 2019 ...
Kwi 18, 2019
Najpóźniej jesienią przyszłego roku w 4 Skrzydle Lotnictwa Szkolnego ...
Mar 04, 2019
Jak podają największe polskie media min. RMF24.pl w rejonie ...
Lut 27, 2019
12 lutego wykonujący lot nad terytorium Republiki Czeskiej samolot ...
Lut 28, 2019
Bezpieczeństwo było, jest i będzie dla nas priorytetem. Przed chwilą ...
Mar 01, 2019
Na początek rozbudowy Państwowe Porty Lotnicze najpewniej wyburzą ...
Sty 29, 2019
Dwa nowe samoloty LET Aircraft Industries typu L 410 UVP E-20 trafią ...
Sty 27, 2019
Gdy por. Krzysztof Miko, pilot 7 Dywizjonu Lotniczego, został ciężko ...

Nasze wywiady

Lis 28, 2018
Był październik 1980 roku, kiedy dyrekcja zakładów PZL Świdnik ...
Paź 14, 2018
Za nami już 9. edycja słynnej Nocy w Instytucie Lotnictwa. Ponieważ w ...
Wrz 06, 2018
Małgorzata Nowotnik i Marian Nowotnik to lotnicze małżeństwo, które ...
Lip 16, 2018
Jako patron medialny Air Show w Radomiu mamy zaszczyt pokazać, jako ...
Kwi 23, 2018
Postanowiliśmy to sprawdzić składając wizytę z symulatorze Boeinga ...
Lut 04, 2018
Wczoraj w Hotelu Aiport Okęcie odbyła się impreza Open Day Cumulusy ...
Paź 11, 2017
Siedemnastoletnia Maja Kuczyńska w krótkim czasie zachwyciła świat ...
Wrz 12, 2017
W sobotę 9 września ekipa portalu Aviation24.pl odwiedziła urocze ...
Wrz 05, 2017
W imieniu firmy Eurofighter Jagdflugzeug GmbH i jej firm ...

Kalendarium Wikipedii

Dzisiaj jest: 17 Lipca 2019    |    Wydarzyło się: 1933 – Pod Myśliborzem rozbił się samolot, którym dwóch litewskich lotników, Steponas Darius i Stasys Girėnas, pokonało Atlantyk i zmierzało w kierunku Litwy. Obaj zginęli. 1929 - W Luizjanie rozpoczęły działalność linie lotnicze Delta Airlines. 1953 – W katastrofie wojskowego samolotu Fairchild C-119 Flying Boxcar w Milton na Florydzie zginęły 43 osoby, a 3 zostały ranne. 1989 - Dokonano oblotu amerykańskiego bombowca Northrop B-2 Spirit. 1862 - 1862 – Urodził się Czesław Tański, polski malarz, konstruktor lotniczy, pionier i popularyzator lotnictwa (zm. 1942). 1967 – Na Księżycu rozbiła się amerykańska sonda Surveyor 4. 1975 – Na orbicie okołoziemskiej doszło do połączenia amerykańskiego statku kosmicznego Apollo z radzieckim Sojuzem. 1996 - 230 osób zginęło u wybrzeży Long Island w katastrofie należącego do amerykańskich Trans World Airlines Boeinga 747, lecącego z Nowego Jorku do Paryża.

Lotnicza książka

Cze 22, 2019
Tylko dwunastu ludzi stąpało po powierzchni Księżyca. Jest ich wśród ...
Gru 27, 2018
Zbliża się koniec roku w którym obchodzimy 100-rocznicę Odzyskania ...
Lis 14, 2018
Muzeum Sił Powietrznych w Dęblinie zaprasza na oblot książki pt. ...
Lis 03, 2018
Wiedza o tym, że zaatakowana 1 września 1939 roku Rzeczpospolita ...
Sie 22, 2018
Pasjonująca historia polskich pilotów, których odwaga i męstwo ...
Cze 08, 2018
Książka, która zdaniem Mariusza Szczygła warta jest złamania siódmego ...
Cze 06, 2018
Karaś, Junak, Iskra, Bies, wreszcie i Orlik. Pasjonaci aeronautyki ...
Mar 17, 2018
Zastanawialiście się kiedyś, jaki zapach ma przestrzeń kosmiczna? A ...
Mar 01, 2018
Kilka miesięcy temu nakładem poznańskiego wydawnictwa DYGRESJE ...

Nasze Video

Maj 19, 2019
W ramach Nocy Muzeów, 100-lecia Eskadry Kościuszkowskiej, 90-lecia ...
Gru 16, 2018
Lotniczy Dom Kultury Skocznia Warszawa w ramach projektu "Niebo bez ...
Sie 15, 2018
Dzisiaj na warszawskim niebie zobaczyliśmy: śmigłowce Mi-2 , ...
Mar 23, 2018
Dzisiaj dokładnie o godzinie 8:55 czasu lokalnego na warszawskim ...
Maj 19, 2017
Pod koniec kwietnia dzieci z jednej z warszawskich szkół podstawowych ...
Maj 17, 2017
Od jutra rusza sprzedaż biletów na musical "Piloci", a już dziś ...
Top